W ,,The New York Time” czytamy:,, Jabłoński grał z elegancją i niezachwianą kontrolą (…) Cnotą jego artyzmu są wysokie wymagania, a  podziw wzbudzały jego   zdolności co do  kształtowania  jasnej i  logicznej formy utworów (…) W innej gazecie ,,Israel, Yedioth Ahronoth’’ możemy przeczytać ,,(…)Publiczność zaczęła klaskać już w połowie recitalu Jabłońskiego (…) jego gra nigdy nie jest krzykliwa,  jego Sonata Haydna trzymała w napięciu,  w muzyce Liszta wydobył z fortepianu wspaniałe barwy,  a doskonałe wykonanie utworów Chopina długo pozostanie w pamięci”. Krzysztof Jabłoński   prowadzi także działalność jako kameralista. Występował z Deseret String Quartet, Israel Chamber Orchestra String Quartet, Shanghai Quartet oraz z takimi artystami  jak Andrzej Bauer, Ewa Iżykowska, Roman Jabłoński, Stefan Kamasa, Konstanty Andrzej Kulka, Shauna Rolston,  Tomasz Strahl ( z którym założył Chopin Duo). Od 2005 roku jest członkiem Kwintetu Warszawskiego założonego  w 1963 roku przez Władysława Szpilmana i Bronisława Gimpela. W 2008 r. zainicjował utworzenie Tria w składzie K.A.Kulka-T.Strahl- K.Jabłoński. Artysta nagrywał dla radia i telewizji w kraju i za granicą.

Krzysztof Jabłoński fot:PAP,EPA

Ma w dorobku kilkanascie płyt kompaktowych nagranych w Niemczech, Polsce i Japonii. W ramach Wydania Narodowego Dzieł Chopina nagrał komplety etiud, preludiów i impromptus F.Chopina (1998), jak również Wariacje B-dur na fortepian i orkiestrę i Rondo a la krakowiak na fortepian i orkiestrę z tow. Sinfonii Varsovii pod dyr. J.Kasprzyka (2000). Z Kwintetem Warszawskim nagrał płytę z utworami G.Bacewicz i J.Zarębskiego. Z ,,Chopin Duo” i ,,Kulka Trio”-komplet dzieł kameralnych Chopina. W sezonie 1998-99 był częstym gościem uroczystości z okazji 150 rocznicy śmierci F.Chopina. M.in. wziął udzial w koncercie w Teatrze Wielkim inaugurującym obchody Roku Chopinowskiego w Polsce oraz w koncercie kończącym Rok Chopinowski w Rosji z tow. Orkiestry Teatru Bolszoj w Moskwie. W 1999 r. Minister Kultury Turcji odznaczył pianistę za wkład w popularyzacje muzyki oraz złożył mu specjalne podziękowania za udział w obchodach Roku Chopinowskiego w Turcji.

Fot:pl.chopin.nifc.pl

Od 2000 roku K.Jabłoński jest członkiem Zarządu Międzynarodowego Towarzystwa Chopinowskiego w Wiedniu.  Zajmuje się też pracą pedagogiczną. W latach 1994-95 prowadził klasę fortepianu w Akademii Muzycznej we Wrocławiu, a w latach 1997-99 w Katowicach. Od 2004 roku jest wykładowcą w Akademii Muzycznej w Warszawie. W 2006 r. otrzymał tytuł profesora. Prowadzi też kursy mistrzowskie. Bierze udział w pracach jury międzynarodowych konkursów pianistycznych , m.in na XV Konkursie Chopinowskim w Warszawie, International Frederic Chopin Piano Competition in ASIA, The Seventh National Chopin Piano Competition of the United States.

Autor: Radosław Rzepkowski

Pomnik Chopina w Dusznikach-Zdroju

W 1961 roku na dusznickim festiwalu  przełamano kolejną barierę, mianowicie umożliwiono wykonywanie muzyki innych kompozytorów, oczywiście obok chopinowskiej. W tymże roku Orkiestra Filharmonii Wrocławskiej wykonała uwerturę do opery ,,Leszek Biały” Józefa Elsnera.  W 1968 r. pojawiły się na estradzie po raz pierwszy solowe skrzypce a także duet fortepianowy. W 1976 Chór Kameralny ,,Cantores Minores Vratislavienses” pod dyr. E.Kajdasza śpiewał  na koncercie wyłącznie pieśni Stanisława Moniuszki. Stanowiło to pogwałcenie  dotychczasowej praktyki repertuarowej-koncert bez kompozycji Chopina.. W roku następnym na recitalu wokalnym Zofii Janukowicz- Pobłockiej można było usłyszeć pieśni wyłącznie  Karola Szymanowskiego. A pierwszym recitalem  fortepianowym bez ani jednego dzieła Chopina  był wieczór Joaquina Achucarro (1981) złożony z kompozycji  Bacha, Beethovena, Debussy’go, Granadosa i Albeniza. W taki to sposób linia repertuarowa festiwalu poszerzała się systematycznie i pozostaje taką do dziś.

Dworek Chopina w Dusznikach-Zdroju

Począwszy od I Festiwalu w roku 1946 koncertom towarzyszyły prelekcje, odczyty i wykłady wybitnych znawców życia i twórczości Chopina. Już  do  programu IV Festiwalu wprowadzono wieczór slowno-muzyczny prowadzony przez muzykologa Tadeusza Marka z udziałem pianistów Marii Wilkomirskiej i Pawła Lewieckiego oraz śpiewaczki Walerii Jędrzejewskiej. Po 22 latach ten typ koncertu przerodzil się w tak zwany ,,Nokturn”. ,,Nokturn”  to nazwa koncertu nocnego o niepowtarzalnej atmosferze przy świecach i  lampce wina. Melomani słuchają  gry wszystkich pianistów, a gospodarz wieczoru (muzykolog, prelegent, aktor) snuje opowieść na wybrany temat z życia Chopina. Organizatorom  przyswiecała  od początku idea urozmaicenia programowej oferty festiwalu. Stąd też festiwalowi towarzyszyły wystawy obrazów, rzeźb, plakatów, spektakle operowe, projekcje filmów muzycznych, sesje naukowe o tematyce chopinowskiej, prezentacje młodych wykonawców, koncerty plenerowe zespołów folklorystycznych, koncerty jazzowe oraz koncerty z płyt.

Plakat festiwalu z 2014

Na przestrzeni 70 lat festiwale dusznickie były we władaniu różnych instytucji administracyjnych i kulturalnych. W latach 1946-72 opiekę nad festiwalem sprawował Instytut Fryderyka Chopina. W 1973 r. funkcję tę przejęło Dolnośląskie Towarzystwo Muzyczne Wrocławiu, a w 1975 r.-Wydział Kultury i Sztuki w Wałbrzychu oraz Urząd Miasta Duszniki Zdrój. W latach 1975-85 dyrektorem festiwali dusznickich był znakomity dyrygent Tadeusz Strugała. Dzięki jego ambicji i pomysłowości  Międzynarodowy Festiwal Chopinowski w Dusznikach stał się ważnym punktem na mapie kulturalnej Polski coraz silniej przyciągając uwagę środowisk zagranicznych. Z krajowej imprezy muzycznej festiwal przekształcił się w uznane na świecie wydarzenie artystyczne. Po przemianach ustrojowych na przełomie lat 1989/90 gwarantem przetrwania festiwalu stała się Fundacja Międzynarodowych Festiwali Chopinowskich w Dusznikach-Zdroju. Jest ona jedynym organizatorem festiwalu walcząc o pozyskanie środków na funkcjonowanie tej imprezy. Od kilku lat dyrektorem artystycznym jest znakomity pianista Piotr Paleczny.

Autor: Radosław Rzepkowski

Grafika: materiały prasowe, kulturaonline.pl

Aida Verdiego, Zurych

Role te wymagają-jak wiadomo- nie tylko kunsztu wokalnego, ale i wysiłku fizycznego oraz psychicznego. Andrzej Dobber jest laureatem konkursów wokalnych, m.in. w Gutersloh (Neue Stimmen) w 1987 r., ,,Belveder” w Wiedniu w 1989 r., na którym zdobył 3 nagrody (m.in. dziennikarzy i publiczności) oraz ARD w Monachium w 1990 r., gdzie otrzymał I nagrodę. Zaowocowało to podjęciem współpracy z Operą we Frankfurcie nad Menem. Występował tam m.in na premierach oper ,,Carmen” Bizeta (Escamilio),  ,,Cyrulik Sewilski” Rossiniego (Figaro), ,,Eugeniusz Oniegin” –Czajkowskiego (rola tytułowa). W latach dziewięćdziesiątych regularnie śpiewał w Kolonii oraz Komische Oper w Berlinie, w Monachium, Lipsku i Montpellier. Występował tam jako  Tonio w ,,Pajacach” Leoncavalla, Alfio w ,,Rycerskości wieśniaczej” Mascagniego, Eurico z ,,Łucjii z Lammermooru” Donizettiego, Daniło z ,,Wesołej Wdówki” Lehara, Don Giovanni (rola tytułowa) i Figaro z ,,Wesela Figara”  Mozarta. Spośród wielu osiągnięć artysty warto wspomnieć o debiucie w mediolańskiej La Scali (Rigoletto, Trubadur –Verdiego), tournee po Japonii w 2000 roku  i o licznych występach na festiwalu Maggio Musicale Fiorentino z Zubinem Mehtą (Trubadur, Attilla, Tosca, Makbet). Śpiewał też na festiwalach w Glyndebourne,Weronie, Zurichu, Hamburgu , w Royal Albert Hall z London Philharmonic Orchestra pod batutą D.Barenboima w Londynie w 2007 r. oraz na koncertach z mediolańską La Scalą pod batutą Barenboima (9 Symfonia Beethovena i Aida Verdiego) na 100-lecie Teatro Colon w Buenos Aires i 60-lecie pracy artystycznej Barenboima w 2010 r.

Rigoletto Verdiego, Monachium

W 2007 roku  artysta zadebiutowal w nowojorskiej Metropolitain Opera i w Avery Fischer Hall podczas Richard-Tucker-Gala m.in. z Renee Fleming i Marią Guleginą. Kolejny sezon to występy w londyńskiej Covent Garden (,,Traviata” z Anną Netrebko i Jonasem Kaufmannem) w paryskiej Opera Bastille i w Valencii. W 2008 r. wystąpił na spektaklach ,,Balu Maskowego” Verdiego w Amsterdamie, ,,Makbeta” w Hamburgu, ,,Króla Rogera” w Petersburgu i Edynburgu pod dyr.Giergijewa, ,,Traviaty” w Hamburgu, w Nowym Yorku (MET) oraz w Los Angeles oraz ,,Stiffelio” w MET pod batutą Placido Domingo. Kolejne verdiowskie role tytułowe kreował w Tuluzie,  a także we Wiedniu w Staatsoper (2009-2011), w Mediolanie i Berlinie. Obok partii verdiowskich Dobber czuje się świetnie w barytonowych partiach wagnerowskich jak Amfortas (Parsifal), Wolfram (Tannhauser), Gurnewal (Tristan i Izolda), Holender (Holender tułacz) oraz w dramatach R.Strauusa jako Jochanaan (Salome) czy Orest (Elektra).

Andrzej Dobber, 2014

Na otwarcie polskiej prezydencji Unii Europejskiej w 2011 r Andrzej Dobber wystąpił w roli tytułowej ,,Króla Rogera” Szymanowskiego w Theatre de la Monnaie w Brukseli w  obecności prezydenta R.P., pezydenta Unii Europejskiej oraz pary książecej Belgii. W sezonie 2012/13 obchodził 30-lecie swojej pracy artystycznej. Wówczas wraz z orkiestrą Filharmonii Narodowej pod dyr. Antoniego Wita nagrał swą pierwszą płytę. Płyta firmy Dux otrzymała nagrodę ,,Fryderyka” 2014 w kategorii muzyki poważnej. Są na niej arie z  10 oper, w tym Borodina, Mussorgskiego, Wagnera, Moniuszki, Czajkowskiego.

Autor: Radosław Rzepkowski

Oprócz wykładu były też przedstawione informacje o celach i zadaniach Klubów Gazety Polskiej. Podczas spotkania akces do montrealskiego klubu zgłosiło 42 nowych członków. Organizatorzy, założyciele klubu poinformowali o przyjęciu przez klub imienia zmarłego niedawno wybitnego działacza polonijnego z Montrealu, profesora Józefa Lityńskiego, ambasadora polskiego rządu emigracyjnego na Kanadę oraz wieloletniego prezesa Instytutu Naukowego w Montrealu. W uroczystościach wzięła udział wdowa po profesorze pani Anna Lityńska oraz jego współpracownicy i koledzy.

Żródło: Klub „Gazety Polskiej” w Montrealu

Celem działalności klubów „Gazety Polskiej” jest wspieranie aktywności społecznej przede wszystkim na szczeblu lokalnym ale także ogólnokrajowym.
Aktywność ta musi być zgodna z linią programową „Gazety Polskiej”. Linia ta wyraża się przez:
Dbałość o interes narodowy, suwerenność państwa, krzewienie patriotyzmu.
Budowę państwa i społeczeństwa w oparciu o tradycyjne wartości wywodzące się z kultury chrześcijańskiej.
Przeciwstawianie się wszelkim formom totalitaryzmu w życiu publicznym, szczególnie komunizmu i faszyzmu.
Aktywną walkę z polityczną cenzurą.
Krzewienie zachowań sprzyjających rozwojowi swobodnej debaty.
Animację i wspieranie społeczeństwa obywatelskiego szczególnie na szczeblu lokalnym.
Celem działalności klubów jest także wspieranie mediów należących do Strefy Wolnego Słowa, przede wszystkim „Gazety Polskiej” oraz tworzenie niezależnych mediów lokalnych działających zgodnie z linią programową „Gazety Polskiej”.
Od dziesiątego kwietnia celem działania klubów „Gazety Polskiej” stała się walka o wyjaśnienie wszystkich przyczyn katastrofy w Smoleńsku oraz o godne upamiętnienie jej ofiar.
Kluby mogą być powoływane wyłącznie przez czytelników „Gazety Polskiej”. Do powołania klubu potrzebne są minimum trzy osoby, zalecane jest jednak, by nie było to mniej niż pięć osób.

W MONTREALU grono założycielskie klubu składa się z następujących osób: Krystyn Piętka, Stefan Kozubski, Radosław Rzepkowski, Andrzej Lizoń, Stefan Kuczyński oraz Wojciech Wesołowski, który jest przewodniczącym Klubu Gazety Polskiej w Montrealu

fot: chopin.edu.pl

Od roku 1967 dał ponad 2000 recitali i koncertów z orkiestrami symfonicznymi. Jako solista był gościem renomowanych orkiestr (m.in.Berliner Philharmoniker, Chicago Symphony Orchestra, London Symphony Orchestra, English Chamber Orchestra, Concertgebouw Amsterdam, Minneapolis Symphony Orchestra, Leningradzka Filharmonia). Uczestniczył w prestiżowych festiwalach muzycznych, m.in. w Lucernie, Bordeaux, Flandrii, Berlinie, Pradze, Barcelonie, Brighton, Warszawie. W 1971 roku odbył swą najdłuższą podróż koncertową z  Filharmonią Narodową w Warszawie po krajach Afryki, Azji i Australii. Od roku 1968 koncertował też w duecie z wybitnym akompaniatorem Jerzym Marchwińskim. Uprawiał  kameralistykę  jako członek Kwartetu Fortepianowego Polskiego Radia i Telewizji (ze Stefanem Kamasą, Romanem Jabłońskim i Jerzym Marchwińskim).  Konstanty Andrzej Kulka ma na koncie wiele nagrań dla Polskiego Radia i Telewizji oraz wytwórni Polskie Nagrania. W jego dorobku fonograficznym znajdują się koncerty m.in. Antoniego Vivaldiego, Wolfganga Amadeusa Mozarta, Felixa Mendelssohna, Aleksandra Głazunowa, Edwarda Lalo, Beli Bartoka, Sergiusza Prokofiewa, Ludwiga van Beethovena, Jana Brahmsa, Mieczysława Karłowicza, Paula Hindemitha, Karola Szymanowskiego. Zarejestrował też wiele sonat i utworów wirtuozowskich. Szczególne uznanie zyskały nagrania ,,Pór Roku’’ Vivaldiego z Orkiestrą Kameralną Karola Teutscha, Koncerty Mendelssohna i Głazunowa z Orkiestrą Filharmonii Narodowej pod dyr.J.Katlewicza i Koncert Brahmsa z tą samą orkiestrą pod batutą W.Rowickiego. Od 1984 r Kulka był etatowym solistą Filharmonii Narodowej. Dużym powodzeniem cieszyły się też nagrane Sonaty na skrzypce solo J.S.Bacha. Kulka nagrywał  też dla zagranicznych radiofonii i firm płytowych. Jego nagranie II Koncertu skrzypcowego K.Szymanowskiego dla EMI zostało nagrodzone w 1981 r. Grand Prix du Disque. Otrzymał również specjalną nagrodę  P.R. za nagrania wszystkich dzieł  K.Szymanowskiego.

Ale epokowe znaczenie posiadają ostatnie nagrania dzieł polskiego ,,Chopina skrzypiec”- Karola Lipińskiego (1790-1861). Mieszczą się one na 6 CD wydanych w 2012 roku i zawierają kilkadziesiąt wspaniałych, często nieznanych  dotąd, a genialnych  utworów na skrzypce. Są to ronda, fantazje, wariacje na znane tematy operowe, polonezy. Akompaniamet fortepianowy bądź orkiestrowy został w aranżacji Andrzeja Wróbla powierzony instrumentom smyczkowym. Całość to 6 godzin doskonale nagranej, wspaniałej muzyki w mistrzowskim wykonaniu Kulki i współwykonawców. Lipiński –co warto wiedzieć-był nie tylko kompozytorem, ale i cenionym w Europie wirtuozem  porównywanym do Paganiniego.

Ważne miejsce w repertuarze Konstantego Andrzeja Kulki zajmuje muzyka współczesna. Jest on znakomitym interpretatorem utworów W.Lutosławskiego, K.Pendereckiego (I Koncert skrzypcowy), H.H.Jabłońskiego, A.Blocha, E.Knapika. Koncert skrzypcowy Pendereckiego wykonywał wielokrotnie pod batutą samego kompozytora. Od roku 1994 Kulka jest profesorem Akademii Muzycznej w Warszawie. Otrzymał wiele wyróżnień, nagród i odznaczeń, m.in.Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski. Pod jego adresem ukazywały się w prasie zagranicznej takie superlatywne określenia  jak: urodzony wiolinista, perfekcyjny i fenomenalny skrzypek, następca Paganiniego itd. Istotnie, grę Kulki cechuje głęboki dźwięk, pewność  wykonawcza  i  niebywała łatwość techniczna,  szczerość wypowiedzi  i osobiste zaangażowanie w  w interpretacje utworów.

Autor: Radosław Rzepkowski

Fot: chopin.edu.pl, materia y prasowe

Kaja Danczowska jest laureatką wielu międzynarodowych konkursów skrzypcowych. W 1967 r.  zdobyła III nagrodę na V-tym Międzynarodowym Konkursie Skrzypcowym im.H.Wieniawskiego w Poznaniu, w 1969 r.- II nagrodę na Konkursie Skrzypcowym im. Curci w Neapolu, w 1970 r.- II nagrodę na Konkursie Wykonań Muzycznych w Genewie, w 1975 r.- III nagrodę na  Międzynarodowym Konkursie Radiowym w Monachium, a w 1976 r. srebrny medal na Międzynarodowym Konkursie Muzycznym im.Królowej Elżbiety w Brukseli.  Kaja Danczowska koncertuje od 9 roku życia. Występowała w wielu krajach Europy, obu Ameryk, w Azji i Australii z szerokim repertuarem,  począwszy od Vivaldiego a skończywszy  na Pendereckim. Od 1978 współpracuje z Krystianem Zimermanem. Jako ,,music adviser” brała udział w międzynarodowym tournee Polish Festival Orchestra Zimermana w 1999 r, a w 2009 r.występowała z tym zespołem na tournee krajowym jako solistka z okazji 100-rocznicy urodzin Grażyny Bacewicz. W repertuarze kameralnym grała m.in. z Heinzem Holligerem, Gidonem Kremerem, Mishą Maiskym i wieloma innymi muzykami.

W 2010 r. wzięła udział w festiwalu ,,Chopin i jego Europa”w Warszawie. Artystka posiada bogaty dorobek fonograficzny. Nagrała m.in. Koncert skrzypcowy A-dur M.Karłowicza  z Orkiestrą Polskiego Radia i Telewizji w Krakowie pod dyr. Antoniego Wita, Koncert podwójny na skrzypce i wiolonczelę Konstantego Regameya  wraz z Andrzejem Bauerem i Sinfonią Varsovia pod dyr. Wojciecha Michnowskiego (Swiss Broadcasting Corporation 1994), I i II Koncert skrzypcowy Karola Szymanowskiego  z Orkiestrą Filharmonii Narodowej pod dyr.Kazimierza Korda (Polygram, 1997).  Ta ostatnia płyta  została wyróżniona nagrodą Diapason d’Or. Z innych nagrań warto wyróżnić   Sonatę C. Francka, Mity  K.Szymanowskiego, Sonaty na skrzypce i fortepian W.A. Mozarta. Zostały one dokonane wspólnie z K.Zimermanem. Ponadto Danczowska posiada w swoim dorobku ponad 300 archiwalnych nagrań radiowych dla Polskiego Radia i rozgłośni RIAS. W roku 2014 dzięki wysiłkom P.R. ujrzał światło dzienne komplet 7 CD z archiwalnych nagrań  dokonanych w latach 1974-2007. Artystka była jurorem wielu międzynarodowych konkursów muzycznych, m..in. w Poznaniu (1986), w Tokio (1986), w Monachium (1992,1998),  w Nowym Yorku (1999), w Odense (2000). Została wyróżniona licznymi nagrodami, m.in. w 1998 r otrzymała nagrodę Ministra Kultury i Sztuki,  w 1984 nagrodę Komitetu Radia i Telewizji, 1998-nagrodę Fundacji Kultury Polskiej. Krytycy podkreślają precyzje techniczną i czystość intonacji Kaji Danczowskiej oraz jej emocjonalne zaangażowanie w trakcie wykonywania utworów.

Kaja Danczowska, 29 luty 2012, Sala Koncertowa Fryderyka Chopina

Kipiąca  życiem osobowość,  ujmujący, pełen  finezji dźwięk i wielka kultura artystyczna przysparzają jej wielu wielbicieli. Recenzje z nagrania Koncertu skrzypcowego Karłowicza  można przeczytać w magazynie ,,Studio”(1997): [...]Kaja Danczowska gra niewiarygodnie czysto i precyzyjnie obalając zarzuty że Koncert Karłowicza jest nieskrzypcowy. Nie przeszkadzają jej nawet nielubiane przez skrzypków kwintowe dwudźwięki. Zachowuje przy tym swobodę i naturalność, zarówno we fragmentach dramatycznych jak i lirycznych[...]” O Koncercie Karłowicza skrzypaczka wypowiada się że jest to ,,najpiękniejszy polski koncert skrzypcowy, równie piękny jak Koncert D-dur Czajkowskiego, a zgrabniejszy bo krótszy”.

Autor: Radosław Rzepkowski

W roku 1999  w 150 rocznicę śmierci Chopina powołał ,,Polish Festival Orchestra’’, z którą dał 41 koncertów w krajach europejskich i w USA, wykonując w roli pianisty i dyrygenta dwa Koncerty fortepianowe Chopina. Orkiestra składała się z młodych polskich muzyków, a jej występy cieszyły się wszędzie niebywałym powodzeniem. W Paryżu koncert w Salle Pleyel został powtórzony. W Turynie firma Deutsche Grammophon dokonała nagrań obu koncertów Chopina i wydała płytę, która błyskawicznie rozeszła się po świecie. Sukces tej orkiestry polegał na tym że stała się- w przeciwieństwie do znanych  obiegowych wykonań- równoprawnym partnerem dla fortepianu, prowadząc z nim subtelny dialog pełen romantycznej poezji. Ta śmiała koncepcja interpretacyjna Zimermana spotkała się wśród krytyków z odmiennymi ocenami. Obok głosów entuzjastycznych pojawiały się opinie o ,,szarganiu świętości”. W 2009 r. w 100 rocznicę urodzin Grazyny Bacewicz orkiestra odbyła  trasę koncertową po Polsce. W koncertach wzięły udział m.in skrzypaczki Kaja Danczowska i Agata Szymczewska. Cały program został nagrany w Akademii Muzycznej w Katowicach dla wytwórni Deutsche Grammophon. Zimerman odbył szereg tournee po Europie, USA i Japonii. Grał z najlepszymi orkiestrami pod batutą takich dyrygentów jak Claudio Abbado, Leonard Bernstein, Pierre Boulez, Herbert von Karajan, Zubin Mehta, Stanisław Skrowaczewski, Kirył Kondraszyn, Witold Rowicki i wielu innych. Wielokrotnie występował z Kają Danczowską, Gidonem Kremerem, Yehudi Menuhinem.

21 września 2013 Krystian Zimerman odznaczony przez prezydenta Bronisława Komorowskiego Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski

Artysta zabiera ze sobą własny instrument i znany jest z ekscentrycznego zachowania, jak np. przerwanie koncertu w proteście filmowania go, co miało miejsce w Essen w 2013 r. W Los Angeles w proteście przeciwko polityce amerykańskiej oznajmił  po koncercie że już tam nigdy nie przyjedzie. W dziedzinie nagrań płytowych ma wyłączny kontrakt z Deutsche Grammophon dla której nagrał ponad 20 albumów płytowych. Znajdują się tam kompozycje Beethovena, Chopina, Mozarta, Schuberta, , Brahmsa, Schumanna, Griega, Liszta, Bartoka, Szymanowskiego, Ravela, Debussy’ego, Lutosławskiego i wielu innych. Niektóre z nich otrzymały międzynarodowe nagrody fonograficzne. W 1985 roku Zimerman otrzymał nagrodę Academia Chigiana w Sienie jako najlepszy młody muzyk roku, a w 1994 nagrodę Fundacji Muzycznej Leonie Sopnning w Kopenhadze. Artysta mieszka od 1986 roku w Bazylei, gdzie prowadzi mistrzowską klasę fortepianu.

W roku 2005  Akademia Muzyczna w Katowicach przyznała mu tytuł doktora honoris causa. W ostatnich latach artysta częściej odwiedza Polskę. W 2013 roku w Warszawie dał koncert w rocznicę 100-lecia urodzin Lutosławskiego, a w ubiegłym roku wystąpił w Katowicach podczas inauguracji nowej sali koncertowej Narodowej Orkiestry Symfonicznej Polskiego Radia.

Autor: Radosław Rzepkowski

W roku bieżącym mija 225 lat od urodzenia Lipińskiego, ale jego twórczość do tej pory nie była specjalnie znana. Najczęściej  wykonywano  jego 2 koncerty skrzypcowe, a  przede wszystkim ,,Concerto militare’’ op.21 oraz Kaprysy z opusów 2,10,27 i 29, które wniosły znaczny wkład  w rozwój faktury wiolinistycznej. Tym bardziej cenne stają się ostatnie nagrania Kulki w skład których wchodzą utwory nowo odkryte, zapomniane  i te które były rzadko wykonywane.

Konstanty Andrzej Kulka

Dotarcie do tych zapomnianych utworów daje szersze pole dla  oceny talentu  naszego kompozytora. O twórczości Lipińskiego  wypowiedział się wielce pochlebnie rosyjski skrzypek i muzykolog Władymir Grigoriew:,, Jego twórczośc była jednym z kulminacyjnych punktów europejskiej sztuki skrzypcowej [...] Lipiński utorował drogę do światowego uznania polskiej kultury narodowej. Był jednym z piewszych wielkich kompozytorów przedchopinowskiej epoki, którego twórczość przekroczyła granice kraju i stała się uznana w Europie [...]” Istotnie, w porównaniu do innych kompozytorów epoki twórczość Lipińskiego odznacza się fantazją, wyobraźnią i wyjątkowym poczuciem formy. Spory udział polskich elementów rytmiczno-melodycznych  czyni  go kompozytorem narodowym. Bohatera tych wspaniałych nagrań Konstantego Andrzeja Kulki nie trzeba  przedstawiać. Jego interpretacje muzyki skrzypcowej są powszechnie znane i zawsze fascynujące. W jego dorobku fonograficznym widnieją dzieła Vivaldiego, Mozarta, Mendelssohna, Bartoka , Beethovena, Brahmsa, Karłowicza, Pendereckiego i wielu innych.  Za  dokonanie nagrań wszystkich dzieł Karola Szymanowskiego otrzymał on nagrodę specjalną P.R., a za płytę z 2 koncertami skrzypcowymi  tegoż kompozytora- przyznano mu w Paryżu w 1981 r. Grand Prix du Disque.

Karol Józef Lipiński

Omawiana seria płyt Lipińskiego zawiera 23 utwory. Wśród nich znajdują się 2 Tria smyczkowe op.8 i op.12  (na dwoje skrzypiec i wiolonczele) i szereg innych utworów w których oryginalny akompaniament fortepianowy został przerobiony przez prof.Andrzeja Wróbla na skrzypce i wiolonczelę bądź kwintet smyczkowy. Te aranżacje z pominięciem fortepianu stały się na wskroś praktyczne, oddalając problemy z wynajęciem fortepianu i zaangażowaniem pianisty. Rozwiązanie to dało korzystniejsze efekty brzmieniowe i jedynie w niektórych przypadkach obsadę akompaniamentu powiększono do kwintetu smyczkowego. Stąd też oprócz K.A.Kulki w nagraniu wzięli udział: Andrzej Gębski, Aurela Liwanowska-Lisiecka, Anna Orlik, Wojciech Proniewicz (skrzypce), Grzegorz Chmielewski (altówka), Andrzej Wróbel (wiolonczela). Radosław Nur (kontrabas). Dla wglądu  podaje tytułu utworów: Rondo alla Polacca E-dur op.13, Wariacje op. 11 na temat opery ,,Kopciuszek’ Rossiniego, Souvenir de la mer Baltique op.19, Wariacje op.20 na temat cavatiny z opery ,,Cyrulik Sewilski” Rossiniego (Dysk I), Rondo alla Polacca E-dur op.7, Wariacje brawurowe op.22, Wariacje g-moll op.5, Fantazja i wariacje op.26 na motywach z opery „Hugenoci” Meyerbeera (Dysk II), Rondo alla Polacca D-dur op.17 na temat  pieśni polskiej, Wariacje op.15 na temat z opery ,,Pirat’’Belliniego, Fantazja i wariacje op. 23 na motywach z opery ,,Lunatyczka” Belliniego, Wariacje G-dur op.4 na kwartet smyczkowy, Fantazja i wariacje op.30  na tematy z opery ,,Ernani” Verdiego (Dysk III), 3 polonezy op.9, Rondo koncertowe op.18, Adagio elegico op.25, Fantazja i wariacje op.33 na motywach opery ,,Krakowiacy i  górale” Stefaniego, Duet op.16, (Dysk IV), Trio A-dur op.12, Siciliano z wariacjami op.2, Fantazja op.31 (Dysk V), Trio g-moll op.8, Wielka fantazja op.28 na motywach z opery ,,Purytanie” Belliniego (Dysk VI).

Autor: Radosław Rzepkowski

Pomnik Chopina w Parku Łazienkowskim. fot: Z. Wasilewski

Festiwal  z całym bogactwem swego programu pomyślany został jako ,,chopinocentryczny.” Znaczy to, że  twórczość  Chopina staje się punktem odniesienia dla  innych kompozytorów, ze względu na swoją ogromną siłę oddziaływania.  Była ona  źródłem  z którego czerpały kolejne generacje kompozytorów, w tym również współczesnych. Ale i Chopin – o czym  należy wiedzieć –sam  był inspirowany przez wspólczesnych mu,  a także wcześniejszych twórców, zgodnie z prawami ewolucji  muzyki. Szczególnie  duchowo bliscy  byli mu   jego poprzednicy –   Jan Sebastian Bach, Wolfgang Amadeus  Mozart  i Ludwig van Beethoven. Ale nie tylko oni wywarli wpływ  na naszego mistrza. Również  twórcy  mniejszego kalibru,  reprezentujacy tzw. styl brillant, dali Chopinowi wzory w zakresie techniki, faktury i wirtuozowstwa. Wśród  nich byli także  polscy kompozytorzy, jak np. Franciszek Lessel czy Maria Szymanowska. Wpływ na Chopina miała też włoska muzyka operowa z  uwielbianą przez niego sztuką bel canto, (Rossini, Bellini, Donizetti), a także opera francuska (Meyerbeer, Auber, Boieldieu). Z kolei muzyka Chopina oddziaływała na wielu wybitnych kompozytorów, dając im impuls do szukania własnej drogi twórczej i kształtowania stylów indywidualnych. Jednym z nich był rówieśnik Chopina, wielki kompozytor węgierski Franciszek Liszt słynny z odkrywczości wyrazowej i wielu pomysłów formalnych i fakturalnych. Dla Claude’a  Debussy’ego impulsem stała się chopinowska poetyka brzmienia . Stworzony przez niego nowy styl zwany impresjonizmem posiada swoje korzenie właśnie w muzycznej kolorystyce chopinowskiej. Z muzyki Chopina wyrasta równiez twórczość rosyjskiego ekspresjonisty Aleksandra Skriabina o czym świadczą pierwsze jego utwory, a także  ostatnie  pełne rozmachu sonaty fortepianowe. Chopin był jednym z prekursorów  europejskich szkół narodowych. Jego muzyka pełna ,,polskości” stanowiła impuls dla  innych kompozytorów odnośnie wykorzystywania elementów ludowych. Można tu wyliczyć całą plejadę kompozytorow rosyjskich, czeskich, węgierskich, skandynawskich z XIX wieku. Pobudzenie ich tożsamości narodowej dokonało się niewątpliwie pośrednio za sprawą twórczości Chopina. Dobrymi  przykładami oddzialywania muzyki Chopina na późniejszych kompozytorów są Ignacy Jan Paderewski i Karol Szymanowski. Reminiscencje chopinowskie wniknęły w ich twórczość głęboko, a mazurki Szymanowskiego  oparte  na stylizacji  melodii góralskich są  najbardziej oryginalnymi owocami  tych inspiracji. Rezonans muzyki Chopina słychać też u Rachmaninowa, Ravela, Lutosławskiego.

Dbając o wysoki poziom wykonawczy organizatorzy nie szczędzą wysiłku w poszukiwaniu wybitnych wykonawców: solistów, dyrygentów, zaspołów kameralnych i orkiestr. Wśród solistów nie brak laureatów prestiżowych konkursów i wielkich sław światowej pianistyki. Wymieńmy Martę Argerich czy Krystiana Zimermana. Właśnie tam swą karierę międzynarodową rozpoczął  16-letni wówczas Jan Lisiecki, kanadyjski pianista polskiego pochodzenia. O renomie festiwalu świadczy fakt gotowości występów sławnej Gewandhaus Orchestra z Lipska, która  zadeklarowała  chęć uczestnictwa w najbliższym festiwalu. Ciekawostką są koncerty na historycznych instrumentach które umożliwiają zbliżenie do autentycznego brzmienia dawniejszych utworów. W programach jest też miejsce dla kompozycji jazzowych. Koncerty odbywają się każdego roku w drugiej połowie sierpnia w Filharmonii Narodowej , w Studio Koncertowym Polskiego Radia, w Teatrze Wielkim, w kościołach.

Autor: Radosław Rzepkowski

Kolędy to  specyficzny  gatunek literacko-muzyczny. Posiadają  pewien ładunek emocjonalny, a jednocześnie wykazują prostotę w warstwie poetyckiej i muzycznej. Oparte są często na melodiach pochodzenia ludowego. Powstawały na przestrzeni wielu wieków, a ich twórcami  byli anonimowi pielgrzymi, waganci, księża, mnisi, organiści. Ale powstawały one również w otoczeniu dworzan i wśród żaków. Ogromna większość pochodzi z kręgów kościoła katolickiego. Każdy kraj posiada swoje  kolędy o własnym specyficznym kolorycie odzwierciedlającym ,,duszę” danego narodu.

Pierwsza polska kolęda ,,Zdrów bądz królu anielski”   z 1424 roku pochodzi ze środowiska franciszkańskiego. Jednak termin ,,kolęda”ustalił się u nas w znaczeniu pieśni bożonarodzeniowej   dopiero w XVII i XVIII wieku. Z tego okresu pochodzi większość naszych polskich kolęd. Należą  one do jednych z  najpiękniejszych  na świecie. Ich specyfika tkwi w walorach estetycznych, języku polskim i głębokiej emocjonalności. W  dziedzictwie kulturowym stanowią drogocenny skarbiec  wartości religijnych i narodowych. W sumie jest ich ponad pół tysiąca, lecz w powszechnym obiegu jest ich znacznie mniej. Tradycyjnie śpiewane w okresie Bożego Narodzenia, a szczególnie w wieczór wigilijny przyczyniają się do pogłębienia więzi rodzinnych. Zrosły się nierozerwalnie z polską tradycją i są świadectwem naszej tożsamości narodowej. Nic więc dziwnego że nasi wielcy poeci tworzyli teksty kolęd (Morsztyn, Żabczyc, Karpinski, Syrokomla), a wybitni kompozytorzy (Nowowiejski, Noskowski)- muzykę.

Kolędy są bardzo zróżnicowane, możnaby je porównać do wielkiej galerii obrazów.  Łączy je tylko wspólna tematyka związana z okolicznościami narodzenia Pana. Niektóre  emanuja radością, inne przepełnione  są smutkiem.  Wiele z nich wykorzystuje rytmy polskich tańców narodowych jak polonez, kujawiak czy mazur. Słychać w nich też odgłosy polskich pieśni ludowych.  Niektóre  inspirowały kompozytorów. Np.Fryderyk Chopin wprowadził „Lulajże Jezuniu” do swego Scherza h-moll. W okresie zaborów wspólne śpiewanie kolęd podtrzymywało społeczeństwo polskie na duchu  w oczekiwaniu  na odzyskanie niepodległości. Podobnie jak pieśni Moniuszki, kolędy śpiewane pod strzechami wypełniały zadanie patriotyczne- cementowanie narodu. Dziś dla milionów rodaków rozsianych po świecie kolędy są przypomnieniem  opuszczonej Ojczyzny. Nie możemy zadowalać się tylko ich słuchaniem. Aby nie zagubić tego naszego skarbu powinniśmy je śpiewać w  domach i na spotkaniach przedświątecznych.

W dzisiejszym skomercjalizowanym świecie kolędy słyszymy na każdym kroku. Jest to znak naszych czasów. Już długo przed Wigilią  rozbrzmiewają w rozmaitych, często zniekształconych wersjach, co ma  zachęcać klientów do wzmożonych zakupów.  W skutek tego szlachetna idea kolędowania zatraca swoje pierwotne znaczenie.  Rockowe przeróbki kolęd mają służyc handlowcom w osiąganiu większych obrotów. Aby treści historyczne  i prawdziwa ich  wymowa nie zostały zatarte,  powinno się je kultywować   w wersjach oryginalnych.

Autor:Radosław Rzepkowski.